Geld doet de wereld draaien Bekijk groter

Geld doet de wereld draaien

9789064453601

Sold out

Datasheet

Uitgeverij EPO
Jaar van uitgave 2004
Bindwijze paperback
Aantal pagina's 376p.

Meer informatie

Wat een idee voor een boek! Barbara Garson deponeert haar kleine beetje geld bij een bank en volgt het spoor ervan terwijl het digitaal de wereld rondgaat, in de vorm van leningen, investeringen, speculaties. Haar odyssee voert haar naar verre olieraffinaderijen, Maleisische garnalenkwekers, straatverkoopsters in Bangkok, staalarbeiders in Tennessee, vakbondsmensen in de buik van Amerika. Onderweg praat ze: met mensen die haar geld gebruiken, en met mensen die misbruikt worden met haar geld. Een enquête naar hoe financiële stromen verbonden zijn met het leven van alledag. Geld verandert levens en landschappen; geld doet de wereld draaien, of net niet.

Sinds ik haar schitterende Macbird! gelezen heb, ben ik een fan van Barbara Garson. Ook in dit boek laat zij zich van haar beste kant zien, met haar talent grappig te zijn over ernstige dingen, en glashelder over onmogelijk complexe materies. Zij brengt de geduchte abstracties van de nieuwe wereldeconomie - globalisering, Eurodollars, de informatiesnelweg, herstructurering, geldhandel - naar omlaag, tot op menselijke hoogte, waar we ze kunnen zien, voelen en begrijpen. - Howard Zinn, auteur van A peoples History of the United States

Auteurs

Barbara Garson

Barbara Garson is auteur van enkele klassieke boeken over arbeid: All the Livelong Day, The Electronic Sweatshop en MacBird!. Ze schreef o.a. voor The New York Times, Newsweek en The Washington Post. Money Makes The World Go Around werd een kaskraker in de VS.


Persartikels

VRT-Radio 1-Het Vrije Woord (25-04-2005)
Interview van Frank Stappaerts met Barbara Garson

Antwerpen Groen! (april 2005)
Barbara Garson bekijkt het kapitalisme van binnenuit. Haar vertrekpunt: wat gebeurt er met het geld dat ik beleg bij een plaatselijke bank? Af en toe choquerend 'neutraal' verhaalt de journaliste wat geld, krediet 'doet'. Welke kansen het geeft aan lokale vissers aan de andere kant van de wereld - geld verplaatst zich immers mondiaal - maar ook wat het vernietigt wanneer de winstmaximalisatie toeslaat of wanneer speculanten economieën te gronde richten. Garson beperkt zich daarbij niet tot de theorie. Zij gaat op zoek naar en praat met de mensen die 'haar' geld gebruiken.Een verhelderende blik op de mechanismen van geld, krediet, investeringen en speculatie.

Vrede (maart 2005)
Een vrouwelijke, financiële detective... Garson maakt de dynamiek van de geglobaliseerde kapitalistische wereld perfect verstaanbaar, ook voor diegenen onder ons die helemaal geen kaas gegeten hebben van economie. (...) Garson doet met iedereen een gezellig open babbeltje, of het nu de Amerikaanse bankdirecteur of de Maleisische visser betreft. Deze luchtige benadering werkt in het begin danig op de zenuwen, maar legt niettemin perfect de mechanismen van de internationale financiële markten bloot. (...) Wat is de concrete invloed van de kapitalistische economie op de levens van mensen overal ter wereld? Via de anekdotische vertelstijl van Garson krijgen die mensen een gezicht en een verhaal. De complexe en doorgaans abstracte financieel-economische materie blijkt opeens heel voelbaar. Garson staat er versteld van dat haar 'beetje' geld bijdraagt tot het leed, de wanhoop en de onzekerheid van zo vele mensen. (...)

De Leeswolf (januari 2005)
"Zeer concrete beschrijving van de gevolgen van de kapitaalbewegingen. (...) Zij hekelt de sociaal desastreuze toestanden die voortvloeien uit de huidige voortrazende globalisering en pleit voor een matiging van deze evolutie om de pijnlijke gevolgen ervan te vermijden of althans te verzachten. Garson slaagt erin om de zeer abstracte aspecten van de wereldeconomie om te zetten in een verhaal over wat gewone mensen meemaken.

Trends (16-12-2004)
'Geld doet de wereld draaien' van Barbara Garson: één van de 62 beste boeken van Trends.
"Trends selecteerde de 62 beste boeken om nu cadeau te geven of zelf te lezen. En geeft ze ook nog zelf weg, tot tien exemplaren per titel. (...) Een New Yorkse belegt geld en volgt elk spoor ervan, wat een Alice-in-Wonderland-tocht door de bedrijfswereld en de financiële praktijken oplevert. (...)

Drs. P. Kaptein (06-12-2004)
"Een goede gewoonte is het onder de kerstboom goede boeken te leggen. (...) Een verrukkelijk en origineel boek over de kapitaalstromen (...) Adembenemend is het Barbara Garson in haar odyssee te volgen. (...)

De Tijd (04-12-2004)
Fragmenten uit het interview van Eric Bracke met schrijfster Barbara Garson.
"Een aardige poging om de abstracte clichés van de globale economie een concrete, menselijke betekenis te geven (...) Geen prekerig pamflet (...) Vermakelijk verslag van een bizarre odyssee (...)
Het is nooit zwart-wit (titel). De schouwburgen in de Verenigde Staten liepen eind de jaren zestig vol voor het antioorlogsstuk 'MacBird'. Van de boekversie van 'MacBird' gingen een half miljoen exemplaren over de toonbank. 'In die tijd waren we tegen de personencultus gekant. Ik ging naar de verste uithoek van het land werken, in de staat Washington, waar niemand me kende', zegt schrijfster Barbara Garson meer dan dertig jaar later. 'We zetten toen koffiehuizen op nabij legerbasissen waar de soldaten konden ontspannen en kranten lezen. De antioorlogsbeweging, waarin ook John Kerry actief was, had veel aanhangers in het leger. Met al die dolgedraaide veteranen was het geen gemakkelijk werk.' Politiek activisme is Garson nog altijd niet vreemd. Een tijd geleden leidde ze een protestactie tegen de Franse nutsgroep Suez, die ze na de privatisering van de watervoorziening in Johannesburg verantwoordelijk stelde voor een cholera-epidemie. Nadat hun kraan was afgesloten omdat ze de verdubbelde prijs van het water niet konden betalen, hadden de zieken besmet water uit de rivier gebruikt.
De gedrevenheid van Garson leidt niet tot prekerige pamfletten. Haar nu vertaalde boek over de globale economie is een vermakelijk verslag van een bizarre odyssee in de sporen van 'haar' geld. (...)
Eric Bracke: U gaat na hoe de investeringen levens veranderen. Maar het is geen zwart-witverhaal geworden van rijke, gewetenloze bankiers en arme, nobele landarbeiders.
Garson: Als je moeite doet om iedere betrokkene te begrijpen, is het nooit zwart-wit. (...) Ik denk dat ik echt van mensen hou. Dat betekent niet dat ik ook hou van het ongereguleerde kapitalisme met zijn eigen logica.. De bankier die zich over mijn geld ontfermt, moet me intrest kunnen betalen. Dus moet hij (...) iets ondernemen met het geld. Er is een tijd geweest dat dat vooral productieve dingen waren. Ik wil dat niet romantiseren. Ik zou niet graag in het Londen van Dickens wonen, maar het kapitalisme bracht toen wel iets voort, het geld was productief. Bangkok deed me in dat opzicht ook aan het Londen van Dickens denken. Maar wat moet je hier in Europa en in de VS doen om geld zijn intrest te laten verdienen? Dat is wat het meest getroffen heeft: hoe wanhopig de mensen waren die mijn geld moesten investeren. (...)
Eric Bracke: Is het mogelijk te beleggen zonder deel te nemen aan het cynische spel?
Garson: Niet als je op de beurs aandelen koopt. Je koopt niet van het bedrijf maar van een andere belegger. Het geld circuleert voortdurend. Ethische investeringsfondsen kunnen wel druk uitoefenen omdat bedrijven slechte publiciteit schuwen. In de VS is het fonds Working Assets er bijvoorbeeld in geslaagd een nieuwe winkelketen aan te porren om van een Mexicaanse onderaannemer te eisen dat ontslagen vakbondsmensen opnieuw in dienst werden genomen. Een bank kan tenslotte ook op een verantwoorde manier lenen aan productieve bedrijven. Het kost meer moeite en mankracht om het dossier van elk bedrijf te bestuderen, want normaal verkopen banken hun leningen in bundels. Dus betekent het minder winst en minder intrest. (...)
Eric Bracke: Wat doet u met uw geld?
Garson: Ik heb geen geld. (...) Ik heb mijn kinderen nauwelijks iets na te laten. Erger vind ik dat we hen ook geen beter sociaal systeem kunnen nalaten. De progressieve Amerikanen hebben gefaald: we hebben niet eens een eigen krant."

www.politics.be (03-12-2004)
Recensie van PieterJan Viaene op www.politics.be/recensies/9064453608/

MO* (december 2004)
Uittreksel uit het interview van Gie Goris met auteur Barbara Garson.
"De wereld zwemt in het geld (titel). Het is een simpel, maar geniaal idee: je stuurt een stevig bedrag de geldmarkt op en je gaat na waarheen dat geld vertrekt en welke effecten het heeft op mense, gemeenschappen en landen. (...) Een economisch boek dat leest als een avontuurlijk reisverhaal (...) en als u niet Fons Verplaetse heet, steekt u ongetwijfeld veel op bij dit boek. Barbara Garson: 'Het meest verrassende in mijn onderzoek was de steeds weerkerende klacht van banken én bedrijven dat ze niet wisten waar ze naartoe moesten met hun overtollige geld. Ik dacht ondernemers steeds op zoek waren naar financiële middelen, maar in feite blijken banken wanhopig op zoek te zijn naar een afzetmarkt voor hun vele geld. (...) Uiteindelijk vond ik toch enkele productieve investeringen in Zuidoost-Azië, die mee met "mijn geld" mogelijk gemaakt werden. (...) Alleen: nog tijdens mijn onderzoek klapte de droom in elkaar (Aziatische crisis, nvdr) en bleven de mensen die ik geïnterviewd had armer achter dan ervoor. (...) Mijn geld is bijna altijd veilig, terwijl de mensen in het Zuiden bijna altijd bedreigd worden door de internationale kapitaalstromen."
Volledig interview op: www.mo.be).

Menzo (december 2004)
Fragmenten uit het interview van Dirk Melkebeek met Barbara Garson:
"Barbara Garson reisde haar geld achterna en kwam aan de weet hoe het échte kapitalisme in mekaar zit en wat de gevolgen van de globalisering kunnen zijn. Menzo las haar boek en zocht de schrijfster op. (...) 'Als je je geld aan George Soros geeft, dan kan hij het niet zomaar eventjes in de kast leggen, want het moet opbrengen. Dus moet die investeerder dat zo snel mogelijk doorgeven, en wel aan de best mogelijke voorwaarden. Als de economie zoals nu vertraagt en werkende mensen niet genoeg geld meer hebben om de producten te kopen die ze vervaardigen, waar ook ter wereld, dan is het uit met in reële dingen te investeren zoals bijvoorbeeld een restaurantketen. Dan beginnen investeerders te speculeren. Ze kopen aandelen, saneren de helft van het personeel weg, komen met betere cijfers en verkopen de handel. Maar dat is een vicieuze cirkel, natuurlijk. Als mensen niets verdienen, consumeren ze ook niet. (...) De economie moet groeien, luidt het dogma. Dat is de kern van het kapitalisme. Dat is wat ik het meest leerde van dit boek: mijn geld was een probléém voor de bank, want ze moesten er mee weg kunnen, onmiddellijk. Het stopt geen minuut. Het is een wanhopig probleem, want als het stopt komt er een financiële crisis. Als het voortgaat krijgen we een milieucrash en een sociale crash. Meer dan ooit moeten we het systeem vertragen en reguleren. Maar kapitalisme heeft de gewoonte alleen bij crashes te stoppen. En als dat deze keer gebeurt, staan we er slecht voor. Ik wil het niet meemaken. (...)

VELT (tweemaandelijks tijdschrift van de Vereniging voor Ecologische Leef- en Teeltwijze vzw) (december 2004)
(...) Een goede inleiding in de economische mallemolen voor niet-economisten. Het zou bovendien niet slecht zijn, mochten ook economisten het lezen. Heel het failliet van een systeem dat enkel nog draait om geld ontsluiert zich in dit boek. Garsons aanpak geeft een gezicht aan de man die enkel geïnteresseerd is in geld en met de glimlach duizenden jobs schrapt, maar ook aan slachtoffers van dit winstbejag. (...) Sommige investeerders komen enkel om een land te plunderen. Mensen zijn daardoor vaak armer nadat het geld er 'gepasseerd' is. Neem de Thaïse raffinaderij: er is geld geleend om de olieraffinaderijen te bouwen. Toen er te veel raffinaderijen waren, lieten de banken ongebruikte installaties achter en eisten ze hun geld op. Garsons bank trok naar het IMF en wilde enkel nog geld lenen als er iets gedaan werd om harde valuta binnen te halen. Door voedsel aan het buitenland te verkopen dus. De eenvoudige straatverkopers betalen ondertussen het dubbele voor hun rijst en lossen zo mee de schulden af. Dergelijke voorbeelden maken van dit boek een goede inleiding in de economische mallemolen voor niet-economisten. Het zou bovendien niet slecht zijn, mochten ook economisten het lezen.

Ravage (december 2004)
Je geld achterna reizen en zo doordringen in het wereldwijde geldsysteem. Dat was het uitgangspunt van de Amerikaanse schrijfster Barbara Garson (...) Garson speelt al bijna veertig jaar een rol in de buitenparlementaire oppositie binnen de Verenigde Staten. In de jaren zestig maakte ze naam met het toneelstuk 'McBird' en later was ze onder meer kandidaat van de Socialist Party, tegenover Clinton als vertegenwoordiger van de Democratische Partij. Met haar nieuwste boek stelt ze zich op als een betrokken, uitdrukkelijk niet economisch geschoolde, wereldburger die wel eens wil weten wat voor rol geldstromen nu eigenlijk spelen in de wereld van tegenwoordig. (...) Je mag al blij zijn als er af en toe iets in het Nederlands verschijnt dat een breed publiek inzicht verschaft in de rol van geld binnen de economie en de manier waarop het financiële systeem in elkaar zit. (...)

Trends (25-11-2004)
Luc De Decker:
"Briljant concept is sterk ingevuld... Garson doet het allemaal even spannend... Garson verdient vooral bewondering voor haar toegankelijke uitleg... Een boek om beslist te lezen, te herlezen en (vinnig) over te discussiëren...
Barbara Garson volgt haar geld. De schurk aan wie ik mijn geld graag toevertrouw (titel). De New Yorkse Barbara Garson spaarde geld bij een kleine lokale bank en belegde in een agressief investeringsfonds. Ze volgde elk spoor van dat geld, wat een Alice-in-Wonderland-tocht door de bedrijfswereld en de financiële praktijken oplevert. (...) Het briljante concept is sterk ingevuld, met als gids een Amerikaanse vrouw die graag (en persistent) naïeve vragen stelt om het kapitalisme te leren doorgronden. Hoe werkt de financiële wereld en welke impact heeft hij op u en mij?
Het boek begint met een onvergetelijk portret van de Bank van Millbrook en de eigenaar-directeur (derde generatie). Uitgekookt, maar met een hart - zo zou je zijn optreden kunnen samenvatten. Hij is niet te beroerd om een boekhandel te helpen opstarten. (...) Garson volgde haar geld tussen 1994 en 1999? Ze maakte dus de fenomenale opmars van de Aziatische Tijgers en de daaropvolgende dramatische muntcrisis mee. Wat de auteur ruimschoots de gelegenheid geeft om niet alleen allerhande industriële projecten, maar ook de bikkelharde valutahandel toe te lichten. Ze doet allemaal even spannend, bijwijlen ook wat badinerend - en jammer genoeg zwaait nu en dan het geheven vingertje.
Bewondering verdient Garson vooral voor haar toegankelijke uitleg - al zitten daar ook enkele weerhaken aan vast. Ze schrijft, portretteert en onderwijst met de boeiende blik van de verbaasde buitenstaander die met schijnbaar achteloze vragen een complex terrein verkent. De kat komt pas op de koord wanneer haar Alice-in-Wonderland-excursie door de magische wereld van de financiën, het bedrijfsleven en de globalisering niet meer strookt met haar socialistische principes.
Vooral wanneer Garson tekeergaat tegen de speculatieve kapitaalstromen, wordt haar marxistische achtergrond zichtbaar. Zolang er met het kapitaal gewerkt wordt om fabrieken te doen draaien, is er niets aan de hand, maar van de financiële markt belicht ze hoofdzakelijk de negatieve zijde. Over haar voorspelbare kreet om een regulering die de kapitaalstroom moet vertragen, zullen we het maar niet hebben. Maar ook in de bedrijven komt ze gehaaide Dickensiaanse schurken tegen, die er alleen maar op uit zijn om bedrijven uit te kleden en er met de kassa vandoor te gaan. Uiteraard mag Al Dunlop opdraven. De man, trots op zijn bijnaam 'Kettingzaag', herstructureerde met de botte bijl. Na zijn vertrek was de aandelenkoers steevast spectaculair gestegen, maar wat later stortte het kaartenhuisje ineen. De Al Dunlaps en hun Mean Business geven Garson zware munitie. Terecht, mar zij zijn niet het echte gezicht van het kapitalisme - wat Garson er niet aan toevoegt. Alle uitschuivers ten spijt, blijft dit een boek om beslist te lezen, te herlezen en (vinnig) over te discussiëren.

Solidair (24-11-2004)
Interview van Thomas Blommaert met Barbara Garson.
“(...) Barbara in Wonderland (...) de onwaarschijnlijke queeste van schrijfster Barbara Garson naar de bestemming van haar geld (titel).
Liefst vijf jaar werkte Barbara Garson aan “Geld doet de wereld draaien”, haar eigenste economische versie van “Alice in Wonderland”. De Amerikaanse auteur volgde de som geld die ze op de bank zette en in een beleggingsfonds investeerde, op zijn parcours doorheen Planeet Aarde. Haar odyssee bracht haar in contact met lui van het Internationaal Monetair Fonds (IMF), Maleisische garnalenkwekers, Thaise straatverkopers en Amerikaanse staalarbeiders. “Ik kon maar niet geloven dat geld arme mensen armer maakte”, zegt ze.
Een economiste is ze niet, Barbara Garson. Een vriendelijke en uitgesproken linkse toneelschrijfster des te meer. Met Mac Bird!, een satirisch stuk tegen de oorlog in Vietnam, ontpopte ze zich tot de Michael Moore van haar generatie. Bijna veertig jaar na datum heeft haar verontwaardiging nog niks aan kracht ingeboet. We ontmoeten haar even na de herverkiezing van Bush. “Ik ben heel triest”, zucht ze, na eerst uw dienaar uitgebreid gecomplimenteerd te hebben met zijn rode schoenen. “Bush heeft een kliek van primitieve kapitalisten rond zich verzameld. Het wordt gevaarlijk. Zelfs het establishment uit zijn twijfels. Wist je dat in de States van de grote kranten enkel de Financial Times opriep om ons terug te trekken uit Irak?”
Ze geeuwt. De persbelangstelling voor haar boek is bijzonder groot. Dat betekent; van interview naar interview hollen. “En dan komen we nog overal te laat omdat ze iedereen op straat aanspreekt”, zegt Jos Hennes van haar Belgische uitgever EPO gespeeld klagerig. (...)
Volledig interview op: www.solidair.org.

Kritisch lezen op www.vrijzinnighumanisme.be (22-11-2004)
De Amerikaanse auteur, Barbara Garson, had het originele idee om het geld dat zij bij een bank deponeert op zijn weg in de wereld te volgen. (...) Op haar reis praat ze met de mensen die haar geld gebruiken, maar ook met diegene die misbruikt worden met haar geld. Zij slaagt er in de lezer op een boeiende manier mee te voeren in de wereld van het kapitaal. Ondanks die droge economische materie lukt zij er in een levendig verhaal te brengen. Van de mensen die rechtstreeks met haar geld te maken hebben maakt ze de hoofdpersonages van het verhaal, waardoor dit aanzienlijk wint aan realiteitszin. Onverwachte verbanden legt ze bloot door haar kapitaalstroom te volgen. Door de principes van de financiële wereld te mengen met het leven van de gewone arbeider levert dit een kritisch boek op. (...) Dat de vakbond hierbij een rol kan spelen wordt belicht met voorbeelden van sluiting en inkrimping van bedrijven in Amerika. Europa heeft weliswaar een beter uitgebouwde sociale wetgeving en combattievere vakbonden, maar zullen die de druk vanuit Amerika kunnen weerstaan?
En hoe ver staan we met de globalisering van het kapitaal? Garson merkt op dat er in de loop van de geschiedenis een aantal cycli van globalisering zijn te onderscheiden, telkens met een eigen en nieuwe ideologie. Ook nu zijn we in de ban van het uitzichtloze beleid van vrij lenen en investeren. Hopelijk herhalen de bankiers niet Louis XV met: ‘Après moi le déluge’.
Volledige bespreking op www.vrijzinnighumanisme.be

Standaard der Letteren (18-11-2004)
De globalisering volgens Barbara Garson. Volg het geld (titel). In de Verenigde Staten was 'Geld doet de wereld draaien' een bestseller. Terecht. Barbara Garson gaat verder dan het gebruikelijke globaliseringsgeleuter en toont wat de nieuwe wereldeconomie aanricht met het dagelijkse leven van de gewone mensen: de Maleisische garnalenkweker, de straatverkoopster in Bangkok, de staalarbeider in Tennessee. Hebt u zich ooit afgevraagd wat uw spaarcentjes in de wereld aanrichten? Barbara Garson voegde de daad bij het woord. Ze pingelde een voorschot bij haar uitgever los, deponeerde het op de bank en volgde haar geld terwijl het in de vorm van leningen, investeringen en speculaties allerhande rond de wereld reisde. Het werd een heel instructieve ontdekkingstocht die laat zien welke impact de taaie abstracties van de mondiale economie - muntcrisissen, eurodollars, derdewereldschuld en het IMF - op het leven van gewone mensen heeft. Het voorschot van Garson helpt een olieraffinaderij in Thailand te bouwen, financiert industriële garnalenkwekerijen in Maleisië en wint spectaculair aan waarde als 'Kettingzaag' Al Dunlop, de beruchte Amerikaanse bedrijvensaneerder, ermee aan de slag gaat. Hoe meer mensen hij op straat zet, hoe hoger het aandelenfonds van Garson piekt. Jazeker, geld doet de wereld draaien. De bouw van de Thaise olieraffinaderij veegt hele dorpen van de kaart, maar geeft ook werk aan tienduizend plattelandsbewoners. (...) Maar dan is er plots de Aziatische crisis van 1997, de baht keldert en de hele Thaise economie ligt op zijn gat. Garson leert de ommekant van de medaille kennen: als de geldstroom sputtert, valt ook de wereld stil. De ontslagen lassers kunnen niet eens meer terug naar hun dorp, want dat is er niet meer. Ze dolen werkloos rond op straat. (...) Geïnvesteerd geld moet opbrengen en genoeg is er nooit. Als het ergens één procentje meer rendeert, verhuist het met een simpele muisklik. Tant pis voor de achterblijvers. De slachtoffers vallen niet alleen in de Derde Wereld. In zijn autobiografie 'Mean Business' windt 'Kettingzaag' Al Dunlop er geen doekjes rond: 'Bedrijven zijn niet van de mensen, maar van de aandeelhouders'. Dus is alles toegestaan. Gooi duizenden op straat, vierendeel en fuseer - zolang de beurskoers maar blijft stijgen. (...) 'Geld doet de wereld draaien heeft een gouden format (...) Kan het zomaar dat enkele fondsbeheerders in Wall Street en de Londense City met een muisklik beslissen over het lot van miljoenen? Garson vindt uiteraard van niet (...) Garson schrijft nog: 'Geld is zo grillig en de druk waaronder het van het hoogste rendement naar het volgende schiet, is zo groot dat het pas kan worden tegengehouden nadat de gummiband is geklapt'. Een wat gammele beeldspraak, maar ze klopt.
Volledige bespreking op: www.standaard.be.

Indymedia (17-11-2004)
Interview van Christophe Callewaert met Barbara Garson:
"Wat gebeurt er met je spaargeld van zodra je het achterlaat in de handen van je lokale bankier? Dat is het onderwerp van het opmerkelijke boek 'Geld doet de wereld draaien' van de Amerikaanse schrijfster Barbara Garson. Haar zoektocht brengt haar in Thailand, Maleisië, de Amerikaanse staat Tennesse en heel even zelfs op een vergadering van het Internationaal Monetair Fonds in Washington. Ze praat er met iedereen die door haar geld beroerd wordt.
Volledig interview op: www.indymedia.be/news/2004/11/90252.php).

Het Nieuwsblad (08-11-2004)
Fragmenten uit het interview met Barbara Garson.
"Geld maakt mensen soms armer (titel). Auteur Barbara Garson belegt haar geld en volgt het tot bij Maleisische garnalenkwekers. Ze kwam tot de conclusie dat wild kapitalisme maar al te vaak puinhopen nalaat. Garson is een overtuigde socialiste (...) Maar ze is vooral een begenadigde schrijfster die het heel grappig, en vooral concreet over kapitaalstromen heeft. Voor haar boek belegde ze geld in een beleggingsfonds, en bij een kleine bank. Ze kreeg er 3,5 procent intrest. De kleine bank leende een deel ervan tegen 4,5 procent aan een beginnend pizzarestaurant, en de rest aan een grote bank, Manhattan Chase, die weer andere leningen deed. Uiteindelijk kan de lezer haar geld volgen tot bij scampikwekers en olieraffinaderijen in Azië 'Ik was eerst van plan de helft op de bank te zetten, en de helft op de beurs. Maar ik durfde niet. Uiteindelijk ging 29.000 dollar naar de bank, en 6.000 naar Mutual Funds. Het geld op de bank is ondertussen op, maar dat bij Mutual Funds is verdubbeld, sinds 1996 of 1997. Dat is niet slecht als je rekent dat er ondertussen een beurscrisis geweest is die de meeste mensen veel geld gekost heeft. Aanvankelijk investeerde het fonds in de Verenigde Staten in bedrijven die herstructureerden. Maar later zouden ze naar Europa trekken, omdat er in de VS niets meer te rapen viel.'
Over plunderende investeerders: 'Hoofdinvesteerder Michael Prize zei dat hij het geld uit de bedrijven zou komen schudden, en er wel voor zou zorgen dat de regels in Europa veranderden, zodat je bijvoorbeeld goedkoper mensen kan ontslaan. (...) Ik moet mij verontschuldigen om de titel van mijn boek. Want die klopt niet. Soms stopt geld het draaien van de wereld. Sommige investeerders komen enkel om een land te plunderen.' Garson had op voorhand nooit verwacht dat het kapitalisme zo brutaal werkt. 'Ik noem mezelf wel een socialist, maar ik geloofde mezelf niet. Ik wist niet dat de mensen armer zouden zijn nadat het geld er gepasseerd is. Neem Thailand. Er is geld geleend om shoppingmalls te bouwen, of de olieraffinaderij die ik volgde. Toen er daar te veel van waren, lieten ze een reeks ongebruikte installaties achter, en eisten hun geld op. Maar de eenvoudige straatverkopers van voedsel betalen ondertussen het dubbele voor hun rijst, omdat mijn bank, Manhattan Chase, naar het IMF trok en zei: wij lenen je enkel nog geld, als je iets doet om harde valuta binnen te halen. Door je voedsel aan het buitenland te verkopen dus. De verkoopster waarmee ik praatte is haar klanten kwijt en betaalt veel meer voor haar rijst. Zij moet mee de schulden afbetalen. Dus Thailand heeft nu veel wolkenkrabbers, maar geen geld.' (...)
Garson toont het aan: uiteindelijk moeten de vissers (in Thailand, nvdr) geld lenen bij haar bank om een motor voor hun boot te kopen. Maar het is niet allemaal negatief, zegt ze: 'De invoerder in de VS gebruikt ook een deel van het geld om in Vietnam te investeren in een fabriek die kwallen droogt. In mijn boek geef ik een recept. Het is lekker, en bevat veel proteïnen. Maar slechts heel weinig geld is zo goed gebruikt, terwijl ik dacht dat dit de manier was hoe kapitalisme werkt.'
Volgens Garson is het probleem met kapitalisme dat als iets werkt, er altijd net te veel in geïnvesteerd wordt, waardoor een crash volgt. 'Kapitalisme is echt een wild systeem. Maar het wordt nu echt te gevaarlijk. Ik weet niet hoe dit systeem te veranderen. Er zijn regels om het te vertragen. Maar ik weet niet hoe ervoor gezorgd kan worden dat het productief blijft. Je kan nu niet meer aan de kust vissen. De mensen die daar woonden, trekken naar de steden, en hopen daar een job te krijgen. De vissers moesten verder uitvaren en dus een motor voor hun boot kopen. Een zware investering, maar mijn bank was daar met een lening voor die motor, waardoor die visser ook in dat systeem stapt, en hij ervoor moet zorgen dat hij genoeg bijeenvist om zijn lening af te betalen.' Het andere goede punt is dat neokapitalisme de wereld weer globaal maakt (...)"
Volledig interview op: www.nieuwsblad.be

De Morgen (06-11-2004)
Uittreksels uit het interview met Barbara Garson.
"Geld is een hete aardappel (titel). De New Yorkse schrijfster Barbara Garson wou weten hoe de internationale kapitaalstromen in elkaar zitten en besloot het spoor van haar kleine bankstorting persoonlijk te volgen. Haar odyssee voerde haar naar de topbankiers van Wall Street, garnalenkwekers in Maleisië en de coulissen van het Internationaal Monetair Fonds (IMF). (...) Garson noemt zichzelf 'links' en 'andersglobalist' (...).
DM: Wat was uw drijfveer?
Garson: 'Al sinds de jaren zestig ben ik een femme de gauche, die betoogt tegen instituten als het IMF. Maar ik wilde tegenbewijzen voor linkse intuïties, om een eerlijk beeld te hebben van de bankiers.'
DM: Wat is uw conclusie?
Garson: 'Kapitalisme is iets geweldig dynamisch. Geld is een fantastische uitvinding. De problemen ontstaan wanneer geld intrest moet opbrengen. Dat ontketent een wereldwijde zoektocht naar rendement (...) De bankiers hebben te veel geld waarvan ze niet weten wat ermee aan te vangen. Daardoor wordt geld een hete aardappel, die over de hele planeet wordt doorgeschoven. Die kapitaalstromen kunnen het leven van de kleine man ruïneren.'
DM: Wanneer drong dat volledig tot u door?
Garson: 'Pas toen ik terug was in de VS na mijn rondreis door Zuidoost-Azië. In 1997 brak de financiële krach in Azië uit. De banken verkochten massaal hun Thaise baht, waardoor die munt in waarde halveerde. (...) De mensen ter plaatse wisten niet waarom rijst twee keer zo duur werd, maar ik wel. Het was het IMF dat de Thaise regering oplegde rijst twee keer duurder te verkopen. Het IMF redeneerde: jullie munt is de helft minder waard door de muntcrisis. Je moet daarom je rijst tegen dollarprijzen op de markt brengen, zodat je met de rijstuitvoer harde valuta binnenkrijgt. Amerikaanse banken als Chase hadden voor 50 miljard dollar leningen uitstaan in Thailand. Zij kregen uiteindelijk allemaal hun geld terug. Maar intussen was de rijstprijs voor de kleine man wel verdubbeld.' (...)
DM: Bent u het spoor van uw geld ook na uw boek blijven volgen?
Garson: 'Zeker. Zo werd ik via een belegginsfonds mede-eigenaar van de Franse nutsgroep Suez, die in Zuid-Afrika de watervoorziening van de staat had gekocht. Omdat Suez de prijzen optrok, werd water te duur voor de armsten in Johannesburg. Die gingen water halen in de rivier. Honderden van hen stierven door cholera. Ik organiseerde protestacties aan de Zuid-Afrikaanse ambassade in New York. Bij het ronselen van medestanders ontdekte ik dat Suez ook instaat voor de waterbevoorrading van de staat New Jersey, vlak bij New York. Door het spoor van mijn geld te volgen, blijf ik zulke verbanden vinden en breng ik activisten samen. Daarvoor doe ik het.'
Volledig interview op: www.demorgen.be.

Website Netwerk Vlaanderen (03-11-2004)
Wat een boek! Barbara Garson, een Amerikaanse schrijfster, vraagt zich af wat er gebeurt met haar geld als ze het aan een bank toevertrouwt. (...) Ze reist haar geld achterna en op die reis ontmoet ze mensen die haar geld gebruiken, of door haar geld gebruikt worden. Onderweg leert ze stap voor stap de immense kracht van geld kennen, en ontrafelt ze de mechanismen die haar geld zo machtig maken. (...) Heel het failliet van een systeem dat enkel nog draait om geld, ontsluiert zich in dit boek op een prachtige wijze. En de schrijfster staat er samen met de lezer ontnuchterd, verbaasd en geschokt naar te kijken. Wat dit boek zo speciaal maakt, is dat Garson niet op zoek gaat naar de grote theorieën, maar wel naar de mensen achter de beslissingen. Zo is het boek voor meer dan de helft gevuld met gesprekken met mensen die beslissingen nemen, of mensen die ze (weigeren te) ondergaan. Deze aanpak geeft aan alles een gezicht. Het geeft een gezicht aan de man die enkel geïnteresseerd is in geld en met een glimlach om de mond duizenden jobs schrapt, maar ook aan de slachtoffers van dit onbeduidende geldbejag. En Garson probeert elk van hen te doorgronden en te begrijpen. Het boek leest als een sneltrein (...) Tijdens het lezen beschouwde ik dit boek dan ook als een schitterende ‘inleiding in de moderne economische gekte’ voor niet-economisten. Maar nu ik het laatste blad omgeslagen heb, moet ik concluderen dat dit boek verplichte literatuur zou moeten zijn voor elke economist, zij het een student, CEO, beleggingsmakelaar of andere hippe manager. Want het boek verspreidt op een sublieme manier de schreeuw van de realiteit: 'economie, dat gaat wel over mensen hé! Over een echte aanrader gesproken: dit boek is er één!
Volledige boekbespreking op: www.netwerk-vlaanderen.be/actie/article.php?print=87

Dit boek kwam ter sprake in volgende radio- en/of tv-programma's

  • 25-04-2005 - VRT-Radio 1-Het Vrije Woord: Interview van Frank Stappaerts met Barbara Garson
  • 05-01-2005 - VRT-Radio 1-Voor de dag: Interview van Els Leys met Barbara Garson.